Γλαύκωμα

Γλαύκωμα Ματιού: Τι Είναι – Αίτια – Συμπτώματα – Θεραπεία

Γράφει ο Βασίλειος Κοζομπόλης, ιδρυτής του Ελληνικού Κέντρου Έρευνας & Θεραπείας Οφθαλμικών Παθήσεων (ΕΛΚΕΘΟΠ)

Πλήρες Βιογραφικό Ιατρού

Τι είναι το γλαύκωμα;

Το γλαύκωμα είναι μία πάθηση του οφθαλμού, η οποία αποτελεί μία από τις κύριες αιτίες τύφλωσης, σε παγκόσμια κλίμακα.

Σταδιακά οδηγεί σε προοδευτική βλάβη του οπτικού νεύρου και προκαλείται κυρίως από την αυξημένη πίεση εντός του οφθαλμού. Αποτέλεσμα είναι η μείωση της ευαισθησίας των γαγγλιακών κυττάρων και ενώ η νόσος προχωράει, το γλαύκωμα χαρακτηρίζεται από απώλεια περιφερειακής όρασης μέχρι και ολική τύφλωση.

Όλοι άνω των 40 ετών είναι αναγκαίο να υποβάλλονται σε οφθαλμολογικό έλεγχο κάθε δύο χρόνια, ιδίως αν υπάρχει κληρονομικότητα γλαυκώματος.

Σκοπός της εκάστοτε θεραπείας είναι η αποτροπή της επιδείνωσης της κατάστασης, αφού το γλαύκωμα θεωρείται μία μη αναστρέψιμη ασθένεια.

Αίτια – Παράγοντες κινδύνου

Η αυξημένη ενδοφθάλμια πίεση σαφώς και αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου του γλαυκώματος, ωστόσο δεν αποκλείεται γλαύκωμα να παρουσιάσουν και άτομα με φυσιολογικά επίπεδα πίεσης στο μάτι.

Συγκεκριμένα, μπορεί να υπάρχει γλαύκωμα φυσιολογικής ή χαμηλής πίεσης με συνυπάρχουσα βλάβη του οπτικού νεύρου. Σε αυτήν την περίπτωση ο αγγειακός παράγοντας είναι πολύ σημαντικός. Επίσης μπορεί η πίεση να είναι υψηλή, χωρίς όμως το οπτικό νεύρο να έχει διαταραχθεί. Αυτή η πάθηση ονομάζεται οφθαλμική υπερτονία.

Αξιοσημείωτοι παράγοντες κινδύνου είναι το οικογενειακό ιστορικό, η ηλικία, η λήψη κορτιζόνης, η μυωπία, κάποιος τραυματισμός στο μάτι.

Συμπτώματα

Τις περισσότερες φορές το γλαύκωμα δεν δίνει κανένα σύμπτωμα και διαγιγνώσκεται τυχαία σε οφθαλμολογικό έλεγχο. Συνήθως ο ασθενής επισκέπτεται τον οφθαλμίατρο στο τελευταίο στάδιο της νόσου όπου και παρατηρεί πλέον σημαντική απώλεια όρασης.

Τύποι γλαυκώματος

• Χρόνιο γλαύκωμα ανοικτής γωνίας
  Αυτή είναι και η πιο συνηθισμένη μορφή γλαυκώματος. Οι περισσότεροι άνθρωποι έχουν ικανοποιητική όραση και η επιδείνωση συμβαίνει μετά από πολλά χρόνια. Τις περισσότερες φορές γίνεται αντιληπτό, όταν ο ασθενής βρίσκεται πλέον σε ανεπανόρθωτη κατάσταση.
• Γλαύκωμα κλειστής γωνίας
  Λιγότερο συχνός τύπος γλαυκώματος, στον οποίο η πίεση στα μάτια ανεβαίνει πολύ γρήγορα και ξαφνικά. Εμφανίζονται συμπτώματα πονοκέφαλου και ευαισθησία στα φώτα το βράδυ. Η αντιμετώπιση πρέπει να είναι άμεση είτε με μικροεπέμβαση, είτε με laser.
• Δευτεροπαθές γλαύκωμα
  Συνήθως είναι αποτέλεσμα τραυματισμού ή οφθαλμικής πίεσης στο μάτι. Μπορεί να είναι ήπιο ή πολύ σοβαρό.
• Συγγενές γλαύκωμα
  Τα παιδιά που γεννιούνται με γλαύκωμα, παρουσιάζουν καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής τους θολά μάτια, φωτοευαισθησία και δακρύρροια.

Διάγνωση

Στην συνήθη εξέταση ο οφθαλμίατρος θα λάβει το ιστορικό σας και θα μετρήσει την οπτική οξύτητα. Η βιομικροσκόπηση και τονομέτρηση καθώς και ο έλεγχος του οπτικού νεύρου με βυθοσκόπηση, είναι απαραίτητες εξετάσεις.

Δεν αρκεί μόνο η μέτρηση της ενδοφθάλμιας πίεσης καθώς πολλές φορές στο γλαύκωμα δεν εμφανίζεται αυξημένη η πίεση στο μάτι.

Αν ο γιατρός το κρίνει αναγκαίο, μπορεί να προχωρήσει και σε περαιτέρω εξετάσεις όπως είναι η τομογραφία οπτικού νεύρου (SLO), η μέτρηση της ροής του αίματος του οπτικού νεύρου (BFA) κ.α.

Θεραπεία

Αποτελεσματική θεραπεία για την εξαφάνιση του γλαυκώματος δεν υπάρχει. Αλλά με τις κατάλληλες μεθόδους προλαμβάνεται η παγίωση της πάθησης και προστατεύεται επαρκώς το οπτικό νεύρο. Επιπλέον μειώνεται η ενδοφθάλμια πίεση σε περίπτωση που είναι υψηλή.

Φαρμακευτική θεραπεία: Ειδικά κολλύρια χρησιμοποιούνται όσες φορές την ημέρα προτείνει ο γιατρός.

Θεραπεία με LASER: Τα τελευταία χρόνια όλο και πιο αποτελεσματικά είναι τα Laser τα οποία προτείνονται σαν μέθοδος αντιμετώπισης του γλαυκώματος.

Χειρουργική θεραπεία: Αν η μικροχειρουργική δεν μπορεί να δώσει αποτελέσματα, το επόμενο βήμα είναι το κανονικό χειρουργείο, το οποίο είναι πολύ ευεργετικό και έχει μακροχρόνια αποτελέσματα.

Συχνές ερωτήσεις